Żywotność paneli fotowoltaicznych to istotny temat przy podejmowaniu decyzji o wdrożeniu instalacji PV. Jak długo wytrzymują panele, jak często wymieniać panele fotowoltaiczne i jak przedłużyć ich żywotność?
6 minut
Udostępnij
Żywotność paneli fotowoltaicznych to istotny temat przy podejmowaniu decyzji o wdrożeniu instalacji PV. Jak długo wytrzymują panele, jak często wymieniać panele fotowoltaiczne i jak przedłużyć ich żywotność? Oto najważniejsze informacje na temat wytrzymałości i czasu działania modułów, które warto uwzględnić przed wdrożeniem systemu tego typu.
Żywotność paneli fotowoltaicznych – ile wytrzymują moduły?
Żywotność paneli fotowoltaicznych to przede wszystkim kluczowy czynnik przy szacowaniu zysków lub oszczędności, które może zapewnić instalacja PV. W zdecydowanej większości przypadków są to dość wytrzymałe komponenty – wystarczy pamiętać o kilku podstawowych czynnościach konserwacyjnych, by moduły mogły działać nawet przez kilkadziesiąt lat. Na szczególnie dużą żywotność można liczyć w przypadku nowoczesnych paneli, które stosują wiele ulepszeń opracowanych pod kątem właśnie tej kwestii.
Oszacowanie żywotności paneli fotowoltaicznych nie jest łatwe, ponieważ jest to stosunkowo nowe rozwiązanie w świecie technologii. Można jednak sugerować się gwarancjami udzielanymi przez producentów – dla większości modeli jest to okres od 10 do 15 lat. W rzeczywistości jednak może się okazać, że utrzymują one sprawność jeszcze dłużej: w przypadku poprzednich generacji do 25 lat, z kolei obecnie produkowane panele mogą być eksploatowane nawet przez 40 lat. Szukając odpowiedzi na pytanie, jak długo wytrzymują panele fotowoltaiczne, należy zatem zwrócić uwagę m.in. na rok produkcji i wykorzystane technologie.
Kiedy wymienić panele fotowoltaiczne?
Moment wymiany zależy od wielu czynników – na szybkość zużywania się paneli wpływają m.in. warunki atmosferyczne. W szczególności mowa o intensywnych opadach atmosferycznych czy skrajnych wartościach temperatury. Są to warunki, w których moduły mogą zużywać się znacznie szybciej, co prowadzi także do wcześniejszej konieczności wymiany.
Poza samym zużyciem paneli należy zwrócić uwagę na obniżającą się z biegiem czasu sprawność. Standardowe wyliczenia zakładają stratę efektywności na poziomie ok. 0,4%–0.5% rocznie, jednak zależnie od warunków tempo może być szybsze. W momencie, gdy spadek wydajności wyniesie ponad 20%, z reguły zakłada się wymianę paneli. Do zweryfikowania parametrów pracy modułów wystarczy zwykły multimetr, który umożliwi pomiar napięcia i natężenia generowanego prądu – pomnożone wartości pozwolą określić aktualną moc paneli.
Jak często wymieniać panele fotowoltaiczne, by zapewnić ciągłość działania instalacji?
Największy spadek sprawności paneli fotowoltaicznych przypada na pierwsze 5–10 lat eksploatacji. Proces ten przyspiesza się wskutek wysokich temperatur czy uszkodzeń wynikających z opadów atmosferycznych, zwłaszcza gradu. Zagrożeniem może być także lód osadzający się na panelach. Zakładając roczną stratę na poziomie 0,5%, fotowoltaika po 5 latach zapewnia wydajność 97,5%, z kolei sprawność paneli fotowoltaicznych po 10 latach będzie wynosić już ok. 95%. W standardowych warunkach spadek sprawności do 80% następuje przed upływem 25 lat – ta liczba jest często uznawana za optymalny moment do wymiany paneli.
Jeśli jednak zaistnieje sytuacja, w której panele straciły więcej efektywności, niż zostało to określone w warunkach gwarancji producenta, może być potrzebna wcześniejsza wymiana. Zazwyczaj producenci określają, ile wytrzyma instalacja fotowoltaiczna z odpowiednim zapasem, w związku z czym takie sytuacje zdarzają się bardzo rzadko. Należy jednak mieć na uwadze, że w przypadku fotowoltaiki mamy do czynienia z różnymi rodzajami gwarancji – przed zakupem należy dokładnie sprawdzić warunki.
Jak przedłużyć żywotność modułów fotowoltaicznych?
Istnieje kilka sprawdzonych sposobów, by zwiększyć żywotność modułów fotowoltaicznych. Chcąc zapewnić długotrwałe, nieprzerwane działanie instalacji, warto regularnie przeprowadzać przeglądy i konserwować niezbędne elementy systemu. Przydatne będzie także bieżące monitorowanie parametrów pracy. W tym celu można po prostu odczytywać dane prezentowane na falowniku lub skorzystać ze specjalnego oprogramowania, które gromadzi wartości i zapisy dotyczące pracy instalacji w czasie rzeczywistym.
W kwestii przedłużenia żywotności instalacji PV nie mniej ważna jest także jej konserwacja. Warto cyklicznie – np. raz lub dwa razy rocznie – sprawdzać, czy w ramach systemu nie występują żadne problemy z okablowaniem lub połączeniami. Należy zweryfikować przede wszystkim łączenia między panelami a falownikiem. Jeśli instalacja obejmuje magazyn energii, również należy co jakiś czas sprawdzić jego działanie.
Kolejną ważną kwestią jest mycie paneli fotowoltaicznych. Niektóre zabrudzenia mogą zauważalnie obniżać wydajność modułów – warto zatem pozbywać się ich jak najszybciej. Jest to jednak dość delikatny proces, który wymaga odpowiedniego przygotowania. Przed rozpoczęciem pracy należy wyłączyć instalację i odczekać, aż panele będą chłodne – do tego zaleca się stosowanie wyłącznie detergentów przeznaczonych do modułów PV, które nie uszkodzą ich powierzchni.
