Obowiązkowa fotowoltaika – od kiedy? Przygotuj się na przyszłe inwestycje

Komisja Europejska przedstawiła w maju 2022 roku ambitne plany dotyczące odnawialnych źródeł energii. Jeszcze przed trzecią dekadą XXI wieku może czekać nas obowiązkowa fotowoltaika, co sprawia, że warto już teraz dopasować swoje plany dotyczące budowy domu czy innych inwestycji. Jak wygląda obecna polityka energetyczna Unii, co warto wiedzieć o programie REPowerEU i jak nowe regulacje wpływają na plany inwestycyjne?

Obowiązkowa fotowoltaika – czy to możliwe?

Konwencjonalne źródła energii, takie jak gaz ziemny czy ropa naftowa, borykają się z dwoma głównymi problemami. Jednym z nich jest fakt, że opierają się one na wykorzystaniu zasobów, które po pewnym czasie ulegną zużyciu. Drugim są z kolei zanieczyszczenia wytwarzane podczas produkcji prądu, które przyczyniają się do coraz szybciej postępujących zmian klimatycznych. To między innymi dlatego odejście od paliw kopalnych należy do najważniejszych celów, do których dąży Unia Europejska. Do tego dochodzą również kwestie geopolityczne powiązane z ograniczonym dostępem do złóż kluczowych surowców.

Komisja Europejska chce zmniejszyć emisję dwutlenku węgla, a także uzależnić się od zewnętrznego importu gazu i ropy poprzez kilka kroków. Pierwszy z nich ma obejmować przyspieszenie modernizacji efektywności energetycznej. Kolejny zakłada większe zróżnicowanie źródeł surowców energetycznych. Trzeci, a zarazem ten, który interesuje nas najbardziej, to inwestycje w odnawialne źródła energii – w tym instalacje PV.

Instalacja fotowoltaiczna obowiązkowa w każdym domu – jakie są terminy?

Program REPowerEU, czyli główny plan Komisji Europejskiej dotyczący zwiększenia wykorzystania odnawialnych źródeł energii, ma wprowadzić spore zmiany w sektorze fotowoltaiki. To właśnie w jego kontekście zaprezentowano nową unijną strategię solarną, która zakłada wzrost łącznej mocy elektrowni fotowoltaicznych działających w Unii Europejskiej do 600 GW przed rokiem 2030. To wartość aż 4-krotnie większa niż w roku 2020.

Istotnym elementem planu jest inwestycja w fotowoltaikę ze strony użytkowników indywidualnych, jak również przez firmy oraz deweloperów. Według zapowiedzi Komisji Europejskiej montaż dachowych instalacji PV na kolejnych budynkach będzie stopniowo stawać się obowiązkowy. Od 2026 roku instalacja fotowoltaiki ma być wymogiem dla wszystkich nowych obiektów publicznych i komercyjnych o powierzchni użytkowej przekraczającej 250 m². W 2027 roku obowiązek ten będzie rozszerzony na istniejące już budynki spełniające te wymogi. Sporych zmian można spodziewać się w 2029 roku, gdy montaż fotowoltaiki stanie się obligatoryjny w przypadku wszystkich nowych domów.

Instalacja PV – jak dostosować się do nowych wymogów?

Obok rosnących wymagań prawnych przygotowywane są także rozwiązania, które przyczynią się do ułatwienia inwestycji w fotowoltaikę. Kraje członkowskie Unii Europejskiej będą zobowiązane do wdrażania programów obniżających koszty instalacji dla mniej zamożnych osób. Ponadto państwa mają opracować systemy wsparcia, które zapewnią zwrot inwestycji w fotowoltaikę do maksymalnie 10 lat.

Deweloperów szczególnie powinna ucieszyć informacja, że w poszczególnych krajach Unii Europejskiej mają zostać stworzone specjalne strefy, w których obowiązywać będzie oficjalna ocena środowiskowa. Dzięki temu inwestorzy nie będą musieli przeprowadzać jej samodzielnie, a czas powstawania projektów OZE będzie znacznie krótszy. W efekcie cele wyznaczone przez Unię Europejską mogą być osiągnięte o wiele sprawniej – zarówno w przypadku domów, jak i obiektów dla firm.

Czy inwestycja w fotowoltaikę będzie opłacalna także dla osób, które dotychczas korzystały z konwencjonalnych źródeł energii?

Wszystko wskazuje na to, że od 2029 roku każdy nowo wznoszony dom jednorodzinny będzie musiał być wyposażony w prywatną instalację fotowoltaiczną. Inwestycja w fotowoltaikę ma do tego czasu stać się znacznie łatwiejsza, szybsza, a także tańsza, choć warto zaznaczyć, że już teraz jest to bardzo opłacalny wybór. Czy instalacja fotowoltaiczna to odpowiednie rozwiązanie również w przypadku istniejących już budynków mieszkalnych? Wszystko wskazuje na to, że tak – możemy zakładać, że również osoby, które chcą zainwestować w fotowoltaikę nieco później, będą mogły skorzystać z ułatwień w zakładaniu instalacji. Już teraz dostępne są liczne programy i dotacje, dzięki którym instalacja PV jest znacznie mniej kosztowną inwestycją. Co więcej, gwałtownie rosnące ceny energii również przyczyniają się do opłacalności inwestowania w fotowoltaikę i inne odnawialne źródła energii.

Warto mieć jednak na uwadze, że projekt przedstawiony przez Komisję Europejską to raczej ogólne założenia zamiast konkretnych sugestii zmian w prawie. Jeśli planowane zmiany faktycznie wejdą w życie, państwa członkowskie będą mogły w pewnym zakresie samodzielnie podjąć decyzje dotyczące ich implementacji. Jedno jest jednak pewne – obowiązkowa fotowoltaika wejdzie w życie prawdopodobnie już za kilka lat.

Obowiązkowa fotowoltaika – to dobry pomysł?

Według większości analiz wprowadzenie obowiązkowej fotowoltaiki będzie mieć korzystny wpływ na opłacalność takich inwestycji, jak również stan środowiska naturalnego. Dodatkowo warto zwrócić uwagę na wzrost niezależności energetycznej europejskich krajów, który pozwoli zabezpieczyć się na przyszłość.

Obowiązkowa fotowoltaika w Polsce

Fotowoltaika będzie obowiązkowa w Polsce od 2026 r. dla nowych obiektów publicznych i komercyjnych o powierzchni ponad 250 m², a od 2027 r. – dla istniejących budynków zgodnych z tym opisem. Od 2029 roku obowiązek montażu instalacji PV będzie obejmować także nowe budynki mieszkalne.

European Solar Rooftops Initiative

To inicjatywa, która skupia się na wspieraniu inwestycji dotyczących montażu paneli PV na dachach. Są to części budynków, które z wielu powodów stanowią świetne miejsce na wykorzystanie energii słonecznej. Obecnie ich potencjał nie jest jednak w pełni wykorzystany – European Solar Rooftops Initiative ma to zmienić.

REPowerEU – czym jest?

REPowerEU to koncepcja Komisji Europejskiej, która ma na celu uniezależnienie Europy od paliw kopalnych pozyskiwanych z Rosji. Program jest odpowiedzią na skutki rosyjskiej inwazji na Ukrainę, wiążące się ze znacznym wzrostem cen energii. Jednym z jego elementów jest wsparcie dla inwestycji w fotowoltaikę.